TOMBALA
(15 TAŞ)
Oyun Kökeni: Tombala (15 Taş), Türkiye kökenli bir oyundur.
Oyunun Bilinen Diğer İsimleri:
Dalya (Niğde): Türkiye (Niğde / Koyunlu)
Dokuz Kiremit: Türkiye (Aydın)
Dombik: Türkiye
Dumbala: Türkiye
Kula: Türkiye
Taş Kule: Türkiye
Tombiliş: Türkiye
Yedi Bardak: Türkiye (Gaziantep)
Yedi Kule (Adıyaman): Türkiye (Adıyaman)
Yedi Kule (Hatay): Türkiye (Hatay)
Oyunun Oynadığı Yer: Açık Alan
Oyun Türü: Sokak Oyunu (Düz ve geniş bir alan)
Katılımcı Sayısı: Grup Oyunu (En az 7 kişi ile oynanır)
Amaç: Oyuncuların dizili taşları/tahta parçalarını topla devirmeye çalışması.
Terimler:
Külte: Demet, bağlam, yığın, on beş, yirmi sıra inci dizisi.
Oyun Malzemeleri (Gereç, materyal): 15 tane Taş veya Tahta Parçası ve bir adet Top (bezden yapılmış veya plastik).
Kurallar: Bu oyun kızlar ve erkekler (7 yaş ve üzeri) tarafından oynanmaktadır.
Oyuna İlişkin Genel Kurallar:
– Oyuncuların güvenliği için koşulacak alanın düz ve taşsız olması gerekir. Aksi durumunda oyuncular külteyi kapmaya çalıştığı sırada düşer ise yaralanmalar meydana gelebilir.
– Külte sayısı oyuncu sayısından bir eksik olmalıdır.
– Oyunda kaybedene ceza yoktur.
– Ebe üst üste dizili 15 kadar taş veya tahta parçasının bir metre yakınında durmalıdır.
– Oyuncular taşların dizildiği ana noktadan 4 – 5 metre uzaklıkta yan yana dizilmelidirler.
– Topu atan ebeden önce topla kültesine dönerse ebenin ebeliği devam eder eğer ebe ondan önce taşları dizip külteyi kaparsa topu atan yeni ebe olur.
– Tombala (15 Taş) oyunu en az 7 kişi ile oynanmaktadır.
– Oyun ne kadar kalabalık oyuncu ile oynanırsa o kadar keyifli ve eğlenceli olur.
Tombala (15 Taş) oyunu kazanımları:
- Akıl Yürütme Becerileri
- Başarıyı Tebrik
- Bir Hareketi Sürdürme (Psikomotor Beceriler)
- Büyük Kas Gelişimi (Fiziksel Beceriler)
- Çeviklik
- Dayanışma (Duyuşsal Beceriler)
- Denge (Psikomotor Beceriler)
- Dikkat
- Dikkati Yoğunlaştırmak (Bilişsel Beceriler)
- Düşünme Becerileri
- El ve Motor Becerileri
- El – Ayak Koordinasyonu (Psikomotor Beceriler)
- El – Göz Koordinasyonu (Psikomotor Beceriler)
- Grup Çalışmaları
- Hareketleri Hızlandırmak
- Hızlı Düşünme
- İletişim Becerileri
- İletişim ve Sosyalleşme (Sosyal ve Dil Becerileri)
- İnce Kas Becerileri (Psikomotor)
- İş Birliği
- Karar Verme (Bilişsel Beceriler)
- Konsantrasyon (Bilişsel Beceriler)
- Kurallara Uyma (Duyuşsal Beceriler)
- Kuvvet
- Küçük Kas Gelişimi (Psikomotor Beceriler)
- Mantık Yürütme
- Mesafe Algısı
- Odaklanma
- Otokontrol
- Oyuncuların Birbirleriyle Etkileşim Kurması
- Öz Güven (Duyuşsal Beceriler)
- Paylaşım
- Sabır
- Stratejik Düşünme
- Strateji Geliştirme (Bilişsel Beceriler)
- Tepki Hızı (Psikomotor Beceriler) Gelişimi Destekleme
Oyunun Oynanışı
֍ Kız ve erkek çocukları tarafından karışık olarak 7 – 8 kişiyle oynanır.
֍ Düzgün bir zemin taş üzerine, 5 cm x 5 cm veya 6 cm x 6 cm ebadında tahta parçaları veya kiremit parçaları, seyrek de olsa düzgünce taş parçalarının üst üste koyulmasıyla oynanır.
֍ Bezden yapılmış topla veya plastik topla oynanır.
֍ Tunuç oyunundaki gibi oyuncular taşların dizildiği ana noktadan 4 – 5 metre uzaklıkta yan yana dizilirler ve birer külte yaparlar.
֍ Külte sayısı oyuncu sayısından bir eksiktir.
֍ Oyuncular arasında gönüllülük esasıyla veya Sayışmaca Tekerlemesi yöntemi ya da kura çekme yöntemi ile bir “Ebe” seçilir.
֍ Ebe üst üste dizili 15 taş veya tahta parçasının bir metre yakınında durur.
֍ Diğerleri sırayla topu yığına atarak onları devirmeye çalışırlar.
֍ Devrildiği zaman ebe, dağılan taşları aynı şekilde toplayıp dizmeye ve külte kapmaya, topu atan da gidip topu alıp kültesine dönmeye çalışır.
֍ Topu atan ebeden önce topla kültesine dönerse ebenin ebeliği devam eder eğer ebe ondan önce taşları dizip külteyi kaparsa topu atan yeni ebe olur.
֍ Oyuna taşların toplanması nedeniyle “Tombala” adının verildiği düşünülmektedir.
֍ Oyun bu döngü ile aynı şekilde devam edip gider.
© Oyun Kütüphanesi, 2020.
Her haklı saklıdır.
